Archive for the 'Lost in Music (never to be found)' Category

18
Ιολ.
20

Musikträume: δαίμονες και άγγελοι

Είναι λίγοι οι καλλιτέχνες που μπορούν να σε αγγίξουν πραγματικά, που το έργο τους μπορεί να περάσει υποδόρια και να φτάσει μέχρι τα μύχια της ψυχής σου.

Είχα ξεχάσει πόσο πολύ μπορεί να με αγγίξει ο Rufus Wainwright. Η αλήθεια είναι ότι είχε καιρό να δώσει σχετικά νέα δείγματα. Όμως, φέτος χτύπησε διάνα. Τόσο μουσικά (με την εσωτερική ένταση και την κλιμάκωση) και ερμηνευτικά (αυτό το γοητευτικό ανερυθρίαστο ψεύδισμα), όσο πρωτίστως στιχουργικά.

Η μάχη με τους εσωτερικούς μας δαίμονες είναι πιθανότατα η σημαντικότερη που καλούμαστε να δώσουμε στη ζωή μας. Και το λάφυρο από αυτή είναι απλώς ότι ανοίγει τον δρόμο για τις μάχες που αναπόδραστα ακολουθούν με τους δαίμονες των άλλων. Χρειάζεται συχνή υπενθύμιση ότι δεν πρόκειται για μια δική μας ιδιοτροπία ή ιδιαιτερότητα.

Κάθε Σάββατο ο clandestino κάνει μουσικά όνειρα και ξεχωρίζει έναν ήχο που χαρακτήρισε την εβδομάδα του.

15
Ιολ.
20

Πώς ακούνε μουσική οι εξωγήινοι;

Να εξηγηθώ ευθύς εξ αρχής. Σε αυτό το κείμενο δεν θα δοθεί απάντηση στο ερώτημα του τίτλου, ούτε φυσικά στο ερώτημα που κρύβεται πίσω του, αν δηλαδή υπάρχουν εξωγήινοι. Ωστόσο, ο τίτλος κάθε άλλο παρά προβοκατόρικος είναι. Πάμε βήμα βήμα να τον εξερευνήσουμε.
Υπάρχουν εξωγήινοι;
Η σύντομη απάντηση είναι «δεν ξέρουμε». Αν κάποιος απαντήσει οτιδήποτε διαφορετικό χωρίς να χρησιμοποιήσει ρήματα, όπως «υποθέτω», «φαντάζομαι», «ελπίζω», «πιστεύω», μην του ξαναμιλήσετε. Υπάρχουν πολύ σοβαρότερα πράγματα για να ασχοληθούμε από το να προσπαθούμε να αποδομούμε θεωρίες συνωμοσίας.

Η Θεοπούλα από την τηλεοπτική σειρά «Στο παρά 5» καταθέτει τις εμπειρίες της από τις επισκέψεις των εξωγήινων στα Πατήσια. Δεν διευκρινίζεται σε αυτό το απόσπασμα αν πρόκειται για τα Άνω ή τα Κάτω. Credit: MEGA Channel
Φυσικά η εκτενής απάντηση είναι ελαφρώς πιο σύνθετη. Η ανακάλυψη πλήθους γαλαξιών, καθένας εκ των οποίων περιέχει δισεκατομμύρια ή και τρισεκατομμύρια άστρα, οδήγησε τον άνθρωπο – ή έστω τον φιλόσοφο ή τον επιστήμονα μέσα του – να αναθεωρήσει ριζικά τη θέση του στο σύμπαν. Τα τρισεκατομμύρια άστρα έχουν συγκριθεί με τους κόκκους άμμου όλων των ωκεανών της Γης. Σίγουρα η σύγκριση βοηθάει, αλλά και πάλι αμφιβάλλω, αν καταφέρουμε ποτέ να αντιληφθούμε την ουσία τόσο μεγάλων αριθμών, ακόμα και αν απέχουν πολύ από το άπειρο.
Σχετικά πρόσφατα στην ανθρώπινη ιστορία, λίγο πριν μπούμε στα θρυλικά ’90s ανακαλύφθηκαν οι πρώτοι εξωπλανήτες, δηλαδή πλανήτες που περιστρέφονται γύρω από άστρα εκτός του Ήλιου μας, συγκροτώντας διαφορετικά ηλιακά συστήματα. Κάθε άστρο από τα τρισεκατομμύρια που υπάρχουν εκτιμάται ότι έχει τουλάχιστον έναν πλανήτη. Ορισμένοι από αυτούς τους πλανήτες βρίσκονται πολύ κοντά ή πολύ μακριά από το άστρο τους, γεγονός που καθιστά απαγορευτική – ή έστω μη πιθανή – την ύπαρξη νερού σε υγρή μορφή στην επιφάνειά τους. Και επειδή θεωρούμε το νερό απαραίτητο για την ύπαρξη ζωής, κατατάσσουμε αυτούς τους πλανήτες ως μη κατοικήσιμους και συνεχίζουμε την αναζήτησή μας.
Ακόμα και αν ισχυριστούμε ότι μόνο μία μορφή ζωής – η δική μας – είναι δυνατή στο σύμπαν, θα πρέπει να υπάρχουν πολλοί πλανήτες στην κατάλληλη απόσταση από το άστρο τους, με νερό σε υγρή μορφή στην επιφάνειά τους, με ατμόσφαιρα και βαρύτητα κοντά σε αυτές της Γης. Τουλάχιστον αυτό επιτάσσει ο νόμος των μεγάλων αριθμών που μάθαμε στο σχολείο. Θα πρέπει να υπάρχουν πολλοί πλανήτες που να μοιάζουν με τη Γη. Οπότε, στατιστικά, θα πρέπει όχι μόνο να υπάρχουν εξωγήινοι, αλλά και να μας μοιάζουν. Όμως, πόσοι ακριβώς τέτοιοι πλανήτες υπάρχουν; Το «πολλοί» δεν αρκεί. Ούτε το «αμέτρητοι», ούτε το «άπειροι», που για τους μαθηματικούς έχουν κυριολεκτικές σημασίες. Η απάντηση και σε αυτό το ερώτημα είναι «δεν ξέρουμε». Οπότε, δεν μπορούμε να εφαρμόσουμε με ακρίβεια κανένα στατιστικό εργαλείο. Τουλάχιστον όχι πριν κάνουμε τα μαθηματικά περίπλοκα και κάθε άλλο παρά διαισθητικά.
Κάθε φορά που ανακαλύπτουμε κάποιον πλανήτη στην κατοικήσιμη ζώνη του άστρου του θα πρόκειται για «μεγάλα νέα», μέχρι η τεχνολογία να μας επιτρέψει να τους ανακαλύπτουμε μαζικά. Τα νέα επίγεια και διαστημικά τηλεσκόπια που αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία μέσα στη δεκαετία που διανύουμε θα μας ανοίξουν ακόμα περισσότερο τα μάτια προς αυτήν την κατεύθυνση.
Αφού αποφεύγω, λοιπόν, να απαντήσω με σαφήνεια, αν υπάρχουν εξωγήινοι, για τις ανάγκες αυτού του κειμένου παίρνω ως δεδομένο ότι υπάρχουν. Σας παραπέμπω στο βίντεο του καναλιού Astronio για το παράδοξο του Fermi, αν θέλετε να αρχίσετε να ξύνετε την επιφάνεια του θέματος.
Artist's impression of the planet orbiting Proxima Centauri
Καλλιτεχνική απεικόνιση του εξωπλανήτη γύρω από το άστρο Proxima Centauri (ελλ. Εγγύτατος του Κενταύρου) που απέχει περίπου 4,2 έτη φωτός από τη Γη. Credit: ESO/M. Kornmesser. Πηγή
Υπόθεση: Σε κάποιον γαλαξία, κάπου μακριά, σε κάποιον πλανήτη που περιστρέφεται γύρω από κάποιο άστρο υπάρχουν εξωγήινοι.
Ακούνε οι εξωγήινοι και αν ναι, πώς;
Στο κενό του διαστήματος δεν υπάρχει ήχος. Για την ακρίβεια, αυτό που αποκαλούμε «ήχο» είναι ένα κύμα που διαδίδεται μέσω δονήσεων των μορίων και των ατόμων ενός υλικού, όπως ο αέρας και το νερό. Και εδώ να ανοίξω μια μικρή παρένθεση για τη συνειδητοποίηση ότι οι λέξεις «σύμπαν» και «διάστημα» περιγράφουν δύο διαφορετικές έννοιες. Αφού, λοιπόν, στο διάστημα δεν υπάρχει κανένα υλικό, δεν υπάρχει και ήχος. Δείτε ένα διασκεδαστικό πείραμα από το Πανεπιστήμιο Brunel του Λονδίνου που το επιβεβαιώνει.
Για να ακούνε οι αγαπημένοι μας εξωγήινοι θα πρέπει ο πλανήτης τους να έχει κάποιου είδους ατμόσφαιρα, από άζωτο, υδρογόνο, οξυγόνο, διοξείδιο του άνθρακα – δεν θα τα χαλάσουμε εκεί, εφόσον μπορούν να αναπνέουν, με όποιον εξωγήινο τρόπο μπορεί να αναπνέουν. Στη συνέχεια, οι εξωγήινοι θα πρέπει να έχουν κάποιο όργανο για να ακούνε, αντίστοιχο με το ανθρώπινο αυτί. Με (πολύ) λίγα λόγια, ο κοχλίας στο ανθρώπινο αυτί μετατρέπει τις δονήσεις του αέρα ή του νερού – τον ήχο, δηλαδή – σε ηλεκτρικά σήματα, τα οποία μεταφέρονται στον εγκέφαλο για περαιτέρω επεξεργασία. Ο κοχλίας δεν είναι παρά ένας αισθητήρας, όπως είναι ο αμφιβληστροειδής χιτώνας του ματιού, που αντίστοιχα μετατρέπει το φως σε ηλεκτρικά σήματα που μεταφέρονται στον εγκέφαλο.
Ακόμα όμως και αν οι εξωγήινοι δεν έχουν αυτιά, μπορούν να μάθουν να ακούνε! Ακριβώς όπως οι άνθρωποι δημιούργησαν συσκευές που ανιχνεύουν φως πέρα από το ορατό – για τον άνθρωπο – φάσμα (περίπου 400–700 νανόμετρα). Άλλωστε, ας μην ξεχνάμε ότι και το ανθρώπινο αυτί έχει αντίστοιχους θεμελιώδεις περιορισμούς, καθώς ανιχνεύει συχνότητες μόνο από 20 Hz έως 20 kHz. Οι άνθρωποι, ωστόσο, μπορούν να «αισθανθούν» χαμηλότερες συχνότητες, κάτι που έχετε νιώσει σε χώρους με δυνατή μουσική και ιδιαίτερα με δυνατά μπάσα. Όχι, δεν έφταιγε (μόνο) το ποτό.
Για να ανακεφαλαιώσουμε, με δεδομένο ότι ο πλανήτης τους έχει ατμόσφαιρα, οι εξωγήινοι σίγουρα θα ακούνε με κάποιον τρόπο, είτε με κάποιο όργανο που τους χάρισε η εξέλιξη, είτε με κάποια συσκευή που εφηύραν.
Zoe Saldana in Avatar (2009)
Η Zoe Saldana υποδύεται την κόρη του αρχηγού μιας εξωγήινης φυλής στην ταινία «Avatar». Credit: © 2007 Twentieth Century Fox – All Rights Reserved.
Υπόθεση: Σε κάποιον γαλαξία, κάπου μακριά, σε κάποιον πλανήτη που περιστρέφεται γύρω από κάποιο άστρο υπάρχουν εξωγήινοι που έχουν την αίσθηση της ακοής.
Υπάρχει μουσική για τους εξωγήινους;
Το ανθρώπινο σώμα είναι τόσο δέκτης ήχου μέσω του αυτιού, όσο και πομπός ήχου μέσω των φωνητικών χορδών. Αυτή η αμφίδρομη λειτουργία αποτέλεσε τη βάση για να χρησιμοποιήσουμε τον ήχο – εν προκειμένω, τη φωνή που παράγουμε – για να επικοινωνούμε μεταξύ μας. Και δεν είμαστε μόνοι σε αυτό, καθώς η πλειοψηφία των ζώων επίσης βασίζει την επικοινωνία της στον ήχο. Πιο συγκεκριμένα, ισχυρίζομαι ότι δεν επιλέξαμε τον ήχο για επικοινωνία, παρά ήμασταν υποχρεωμένοι να το κάνουμε. Όσο τέλεια και αν λειτουργεί η όρασή μας, το ανθρώπινο σώμα δεν εκπέμπει ορατό φως, παρά μόνο υπέρυθρο (θερμότητα) και αυτό όχι κατά βούληση. Ορισμένα ψάρια και έντομα εκπέμπουν φως που μπορούν να δουν, γεγονός που τους επιτρέπει να χρησιμοποιούν και το φως για επικοινωνία (η λέξη κλειδί εδώ είναι βιοφωταύγεια – bioluminescence).
Αφού η επικοινωνία μέσω του ήχου ήταν μια αναγκαιότητα, τι συμβαίνει με τη μουσική; Και βασικά, τι είναι η μουσική;
Όπως κάθε μορφή τέχνης, έτσι και η μουσική αναπτύχθηκε πρωτίστως από τις ανάγκες επικοινωνίας και έκφρασης. Θα έλεγα ότι ειδικά στον σύγχρονο κόσμο συμβολίζει μια μάλλον ρομαντική πλευρά της ανθρώπινης ζωής, αυτή που πιστεύει σε ιδανικά πέρα από την επιβίωση του είδους, δημιουργεί φόρμες που καταργούν τους διαχωρισμούς που επιβάλλουν οι κοινωνικές δομές, ξεκινώντας από τη γλώσσα. Οποιοσδήποτε ορισμός για τη μουσική, συγκεκριμένα, θα περιλαμβάνει – σε κάποια σειρά – τις έννοιες της μελωδίας, του ρυθμού και της αρμονίας. Όμως συχνά οι ορισμοί δημιουργούν σύγχυση. Για παράδειγμα, μήπως η ραπ δεν είναι μουσική;
Επιστημονικές έρευνες αναζητούν τον ρόλο της μουσικής στην εξέλιξη του ανθρώπινου είδους. Μια από τις επικρατούσες θεωρίες είναι ότι τα μουσικά προσόντα του αρσενικού επηρέαζαν την επιτυχία προσέλκυσης του θηλυκού. Οπότε, την επόμενη φορά που θα θέλετε να αποφύγετε την ερώτηση «τι μουσική ακούς;», σας προτείνω να το ξανασκεφτείτε. Μια άλλη – εν δυνάμει συμπληρωματική – θεωρία ενοποιεί τη μουσική με τη γλώσσα, καθώς αναπτύχθηκαν παράλληλα. Σύμφωνα με το μοντέλο «musilanguage», «η μουσική προσδιορίζεται ως ήχος με συναισθηματική έννοια, ενώ η γλώσσα ως ήχος με αναφορική έννοια». Αντίστοιχες προσεγγίσεις συμφωνούν και με πιο φιλοσοφικές θεωρήσεις της μουσικής: από τον Arthur Schopenhauer που θεωρούσε την μουσική την ύψιστη μορφή τέχνης που αναπαριστά άμεσα την ίδια την ανθρώπινη βούληση, ως τον Friedrich Nietzsche, σύμφωνα με τον οποίο η μουσική είναι ένα από τα κλειδιά που ξεκλειδώνουν τα ανθρώπινα συναισθήματα. Μάλιστα, υπάρχει μια διάσημη ρήση του Nietzsche για τη μουσική που σίγουρα έχετε συναντήσει σε κάποια παραλλαγή: «χωρίς τη μουσική η ζωή θα ήταν ένα λάθος» («Götzen-Dämmerung» 1889, ελλ. «Το λυκόφως των ειδώλων»).
Δεν έχω την τεχνική εκπαίδευση να δώσω κάποιον δόκιμο ορισμό για τη μουσική. Στο δικό μου μυαλό, μουσική είναι οποιοσδήποτε ήχος μεταφέρει κάτι περισσότερο από «χρήσιμη πληροφορία». Ίσως ακόμα, μουσική να είναι οποιοσδήποτε ήχος μεταφέρει κάτι διαφορετικό από «χρήσιμη πληροφορία». Ίσως, τέλος, μουσική να είναι ακόμα και η απουσία ήχου ή ο τρόπος απουσίας του. Μουσική είναι οποιαδήποτε «άχρηστη πληροφορία» μεταφέρεται μέσω του ήχου, «άχρηστη» για την εξέλιξη του είδους, «άχρηστη» γιατί δεν έχει σκοπό να σε προστατεύσει από κάποιον κίνδυνο, παρά να σε ψυχαγωγήσει. Και τελικά κάθε άλλο παρά «άχρηστη» αποδεικνύεται, γιατί το είδος μας έχει ευτυχώς περάσει το στάδιο που πάλευε για την επιβίωσή του. Πλέον η ανθρώπινη εξέλιξη περνάει – αν όχι καθορίζεται – από πράγματα που οι μακρινοί πρόγονοί μας θα αποκαλούσαν «άχρηστα».
Μουσική, λοιπόν, για εμένα είναι να χρησιμοποιείς τον ήχο ως μέσο επικοινωνίας συναισθημάτων. Τα λόγια του Ρωμαίου κάτω από το περβάζι της Ιουλιέτας είναι μουσική.
Μουσική είναι να χρησιμοποιείς τον ήχο ως μέσο επικοινωνίας δεδομένων. Ο ήχος από δύο μαύρες τρύπες που συγκρούονται δεν είναι μουσική για το σύμπαν. Είναι μουσική, επειδή τον έφτιαξαν και τον ακούνε οι άνθρωποι.
Η πρώτη μουσική που ακούμε ως έμβρυα είναι ο παλμός της μητέρας μας.
Η μουσική υπάρχει, επειδή εμείς την ακούμε.
Πώς να αντιμετωπίζουν άραγε τις παραπάνω σκέψεις οι αγαπημένοι μας εξωγήινοι; Ούτε σε αυτό το ερώτημα έχω να σας προσφέρω κάποια σίγουρη απάντηση. Τι πρωτότυπο! Αφού δεν ξέρουμε για τους εξωγήινους, ας σκεφτούμε τους υπόλοιπους έμβιους οργανισμούς στη Γη. Ορισμένα ζώα χρησιμοποιούν ηχητικά μοτίβα που θυμίζουν μουσική. Μπορούμε ακόμα και να αποκαλέσουμε ορισμένα ζώα «μουσικούς». Η ζωομουσικολογία είναι υπαρκτός τομέας έρευνας.
Τα φυτά, από την άλλη, δεν είναι ιδιαίτερα ομιλητικά από τη φύση τους. Έχει αναφερθεί ότι όταν κόβονται ή εκτίθενται σε ξηρασία, εκπέμπουν υπερηχητικά κύματα (από 20 ως 100 kHz), που οι άνθρωποι δεν μπορούμε να ακούσουμε. Ομοίως βέβαια, δεν μπορούν να τα ακούσουν τα υπόλοιπα φυτά για ευνόητους λόγους, παρά μόνο ποντίκια και πεταλούδες που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από τα φυτά (οι επιστήμονες ανέφεραν 3-5 μέτρα). Τα φυτά μπορούν να μετατρέπουν σε ήχο τον άνεμο που φυσά ανάμεσα στα φύλλα τους. Είναι σαν να μετατρέπονται τα ίδια σε όργανο παραγωγής ήχου. Μάλιστα, ο άνθρωπος έχει αρχίσει να τα χρησιμοποιεί ως μουσικό όργανο. Κρίνετε μόνοι σας τα αποτελέσματα.
2001 A Space Odyssey, ape playing music
Σκηνή από τη θρυλική ταινία επιστημονικής φαντασίας «2001: A Space Odyssey», στην οποία ένας πίθηκος κατασκευάζει τα πρώτα του εργαλεία ή όπλα. Αν και θα ορκιζόμουν ότι θα μπορούσε κάλλιστα να παίζει κρουστά. Credit: © 2014 Warner Bros. All Rights Reserved
Υπόθεση: Σε κάποιον γαλαξία, κάπου μακριά, σε κάποιον πλανήτη που γυρίζει γύρω από κάποιο άστρο υπάρχουν εξωγήινοι που έχουν την αίσθηση της ακοής και χρησιμοποιούν τη μουσική ως μορφή επικοινωνίας και τέχνης.
Πώς ακούνε μουσική οι εξωγήινοι;
Από την προηγούμενη συζήτηση η απάντηση πλέον βγαίνει αβίαστα. Οι εξωγήινοι ακούνε μουσική ακριβώς όπως και οι άνθρωποι. Ξεκίνησαν με ζωντανές εκτελέσεις, με συναυλίες και φεστιβάλ. Κάποια στιγμή η τεχνολογία τούς επέτρεψε να ηχογραφούν τη μουσική και να την ακούν on demand, μέσω ρολών χαρτιού ή γυαλιού, αλουμινόχαρτου, μαγνητικών κασετών, ακόμα και μέσω οπτικών δίσκων.
Στο επόμενο στάδιο της εξέλιξης οι εξωγήινοι δεν χρειάζονται καν κάποιον αισθητήρα, δεν χρειάζονται καν αυτιά. Έχουν βρει τον τρόπο να μεταδίδουν τα ηλεκτρικά σήματα απευθείας στον εγκέφαλό τους και να προσλαμβάνουν τη μουσική, να τη βιώνουν.
Αν, μάλιστα, οι εξωγήινοι δεν χρησιμοποιούν τον ήχο για επικοινωνία, αλλά – ας πούμε – το φως, τότε η δικιά τους μουσική είναι επίσης φως, κυριολεκτικά. Φανταστείτε μια εξωγήινη ντισκοτέκ με φωτορυθμικά. Φανταστείτε τον γείτονα να φωνάζει – σαν να κάνει σινιάλο αναβοσβήνοντας ένα φακό – επειδή έχετε δυνατά το φως σας και να του απαντάτε να βάλει γυαλιά ηλίου.
Boombox Serenade (1989)
Ο John Cusack κάνει αφιέρωση στο κορίτσι του στην ταινία «Say Anything…». Credit: © 1989 Twentieth Century Fox Film Corporation. All Rights Reserved
Αυτό το κείμενο αποτελεί ένα πείραμα. Όχι μόνο για εσάς που καταφέρατε να φτάσετε μέχρι εδώ, αλλά και για εμένα. Η συγγραφή του ξεκίνησε ως εισαγωγή για το θέμα που ήθελα πραγματικά να συζητήσω. Ωστόσο, στην πορεία ανακάλυψα πόσο σημαντικό είναι να αναπτύξουμε ένα κοινό λεξιλόγιο όρων. Σκεπτόμενος άλλους πολιτισμούς και διαφορετικές μορφές ζωής, έφτασα να αναλογίζομαι τη θέση του ανθρώπου στο σύμπαν και την πραγματική αξία της μουσικής, εν προκειμένω.
Σε αυτή τη σειρά θα ακολουθήσουν ακόμα δύο άρθρα. Καθένα θα διαβάζεται και αυτόνομα, αλλά στο τέλος θα συγκροτούν μια ενιαία νοηματική ενότητα. Στο επόμενο θα παρουσιάσουμε τους τρόπους που έχουμε μεταδώσει τη μουσική μας στους εξωγήινους και θα συζητήσουμε τις πιθανότητες να μας έχουν στείλει και αυτοί τη δική τους.
Πηγές και αναφορές για να ανακαλύψετε περισσότερα:
– Steven Brown, «The «Musilanguage» Model of Music Evolution», από τον τόμο «The Origins of Music», The MIT Press (1999).

Για το Mixgrill, 02.07.2020

11
Ιολ.
20

Musikträume: και με ήλιο και με βροχή

Βγάλε με μια βόλτα. Δεν με νοιάζει πώς, δεν με νοιάζει πού. Αυτοί οι τοίχοι είναι αβάσταχτοι και έχουμε τόσα να ανακαλύψουμε έξω.

Δες με! Έμαθα ακόμα και νέες φιγούρες, χορεύοντας μόνος μου.

Κάθε Σάββατο ο clandestino κάνει μουσικά όνειρα και ξεχωρίζει έναν ήχο που χαρακτήρισε την εβδομάδα του.

22
Ιον.
15

Blue Monday: καλειδοσκοπικό

Κοιτάω το πρόσωπό μου επίμονα στον καθρέφτη τόσο έντονα, που θέλω να βγω από το σώμα μου. Τα καταφέρνω και βλέπω με τα ίδια μου τα μάτια το κορμί μου να στέκεται στην ίδια θέση που ήταν και πριν. Εγώ όμως ίπταμαι, στροβιλίζομαι και περιφέρομαι γύρω του. Τα σάρκινα μάτια μου γυάλινα. Καρφωμένα επίμονα στο ίδιο σημείο. Χαϊδεύω την αύρα μου κι αλλάζει χρώματα, με καίει σαν πυρακτωμένο ατσάλι κι όμως εθιστικά συνεχίζω. Ακολουθώ με το δάχτυλό το σχήμα της φιγούρας μου. Πρώτη φορά την αντικρίζω τρισδιάστατη. Την περιεργάζομαι μα αδυνατώ να αντιληφθώ αυτό που συμβαίνει. Δε λυπάμαι, νιώθω ελεύθερη από τις ανάγκες, τις επιθυμίες και τα σημάδια του. Κοιτάω τα χέρια μου και με κάθε κίνηση αλλάζουν χρώμα κι αυτά, με κάθε ανοιγόκλεισμα των βλεφάρων μεταμορφώνονται. Οι τρεις διαστάσεις έχουν μετατραπεί σε τέσσερις, πέντε, έξι… Οι αισθήσεις προοδεύουν αριθμητικά. Στις επιθυμίες ξαφνικά κυριαρχεί μόνο μία: βουτιά στο κενό. Στο κενό βλέμμα αψηφώντας τις συνέπειες. Το παίρνω απόφαση. Γραμμώνω οριζόντια το κορμί μου, τεντώνω τα χέρια και με όλο μου το είναι, σαν ανθρώπινο βέλος, τοξεύομαι με στόχο εμένα.

Η στιγμή της βουτιάς… ω, αυτή η στιγμή! Χίλια κύματα σε βαθυγάλανα νερά, ελεύθερη πτώση χωρίς αλεξίπτωτο, η στιγμή της γέννησης και του θανάτου συγχρόνως. Η απόλυτη σιωπή. Ίσως ο βόμβος του βυθού κάπου στο βάθος να διακρίνεται περιστασιακά. Περπατώ πάνω στα κύτταρα του εγκεφάλου μου και βάφω τα πέλματα με έντονο κόκκινο. Επικρατεί ταραχή, υπερδιέγερση, μια ασταμάτητη επεξεργασία πληροφοριών παντός είδους. Αεικινησία. Πως αντέχω; Βάζω το μάτι μου στην άκρη του νευρικού σωλήνα και από την άλλη μεριά αναπαράγονται καλειδοσκοπικά οι παρατημένες επιθυμίες μου. Πετάγομαι από την ταραχή και μου πέφτει κάτω. Τα κάτοπτρά του σπάνε σε χίλια κομμάτια και τότε συμβαίνει αυτό ακριβώς που ήθελα και δε γνώριζα: ωστική εγκεφαλική έκρηξη και τα αυτιά μου γέμισαν μουσική. Και η μύτη μου μυρωδιές. Και τα χέρια μου χάδια. Και τα χείλη μου αρμύρα. Και τα μάτια μου χρώμα. Ο καθρέφτης έγινε χίλια κομμάτια κι εγώ πάλι μπορώ και με αγγίζω, όπως παλιά.

Πρέπει κάποιες στιγμές να πατάω παύση στις σκέψεις μου.

Ο Jamie xx κυκλοφόρησε στις 29 Μαΐου το δεύτερο προσωπικό του δίσκο με τίτλο In Colour και εταιρεία την Young Turks. Τον τελευταίο καιρό έχει μονοπωλήσει τα μουσικά μου ακούσματα διεγείροντας πολλαπλώς τα εγκεφαλικά μου κύτταρα. Κάθε φορά και διαφορετικό ταξίδι. Από τους καλύτερους δίσκους που έχω ακούσει φέτος. Πραγματικά.

Καλημέρα και καλή εβδομάδα!

15
Ιον.
15

Blue Monday: σκανδιναβικό

«Wanna have you by my side
I won’t let you run and hide
If I have to I will haunt you
Eyes of phantom in the night»

Η Farao (κατά κόσμον Kari Jahnsen) έχοντας αφήσει πια πίσω της το 500 ατόμων νορβηγικό χωριό της και κατοικώντας πλέον στο μητροπολιτικό Λονδίνο κυκλοφόρησε το Μάιο το πρώτο single του επερχόμενου ντεμπούτου της με το όνομα Hunter. Ο τίτλος του είναι ακόμα άγνωστος, φέρεται όμως ότι θα βγει στα δισκοπωλεία προς τα τέλη του 2015. Εταιρεία η αγαπημένη μου πια Domino. Για κάποιο λόγο με σαγήνευσαν τα σκανδιναβικά φωνητικά της, που όσο να πεις -όσον αφορά το θηλυκό γένος- τους έχω μια μικρή αδυναμία. Εν αναμονή λοιπόν της ολοκληρωμένης δουλειάς της.

Καλημέρα και καλό καλοκαίρι! Δεν ευχήθηκα, σωστά;

25
Μάι.
15

Blue Monday: overdose

Έπειτα από ένα φεστιβαλικό τριήμερο και υπερδοσολογία μουσικής η Μπλε Δευτέρα έχει την ανάγκη να κουρνιάσει στην ηδονή της απόλυτης σιωπής. Για εσάς όμως φυλάω ένα μουσικό διάλειμμα από τον κάματο της πρώτης εργασιακής ημέρας της εβδομάδας (κι ας απολαμβάνουν εδώ ήδη το τριήμερο του αγίου πνεύματος). Εγώ πάω να φορέσω τις ωτοασπίδες μου, γιατί ακόμη βουίζουν τα αυτιά μου.

Φόρος τιμής λοιπόν στην καλύτερη στιγμή του φεστιβάλ με ένα τραγούδι του 2009. Wild Beasts-This is our lot, δίσκος Two Dancers και εταιρία η Domino. Η παρασπονδίες είναι κι αυτές μέρος του προγράμματος.

By smirking prank of fate,
we find ourselves dancing late,
like young reprobates.

By the milky light of the mighty moon,
find someone to nuzzle to,
and waltz from the room.

We’re all quiffed and cropped,
this is our lot,
we hold each other up heavy with hops.

By smirking prank of fate
we wiggle and kick like bobbing bate,
and wait for a bite.

By the milky light of the mighty moon,
find someone to nuzzle to,
and waltz from the room.

We’re all quiffed and cropped,
this is our lot,
we hold each other up heavy with hops.

My darling,
my dumpling,
my plump hearts a thumping-begging
you to come to me.
I couldn’t be more ready,
I couldn’t be more ready.
A glottal stop.
Bottled up.
Waiting for the penny drop.

18
Μάι.
15

Blue Monday: πέρα από τα συνηθισμένα

Βρίσκομαι μπροστά σε έναν πίνακα και τον κοιτώ με μανιώδη αποχαύνωση. Ο τόπος και ο χρόνος μου είναι πλήρως αδιάφοροι. Το κοσμικό momentum μάς ανήκει και στο σύμπαν υπάρχουμε μόνο εγώ κι εκείνος. Οι διαστάσεις του 2,5m x 2. Το παρολίγον τετράγωνο σχήμα του λίγο έλειψε να τετραγωνίσει και το δικό μου στρογγυλό μυαλό. Και τότε θα είχαμε πετύχει το ακατόρθωτο. Ολόκληρος μαύρος έτοιμος να καταπιεί την ύπαρξή μου στην άβυσσο του πουθενά. Δεν το κάνει όμως, γιατί δεν είναι αυτός ο στόχος του. Η στοχευμένη τέχνη δεν τον αφορά, παρά μόνο η ελευθερία της έκφρασης.

Βρίσκεται μόνος του σε έναν τεράστιο εκθεσιακό χώρο πολλών τετραγωνικών και μόνη μου βρίσκομαι κι εγώ απέναντι του με τα χέρια μουδιασμένα κι ακίνητα. Με ρουφά στο άδυτό του και φτύνει ένα ένα τα κόκαλά μου στο πάτωμα. Όταν κινδυνεύεις, λένε, περνάει όλη η ζωή σου μπροστά από τα μάτια σου σε κλάσματα δευτερολέπτου. Εμένα με χτυπά αλύπητα το μέλλον. Έχω το χάρισμα και το βλέπω ή κυλούν σα σκηνές από κινηματογραφική ταινία ευσεβείς και ανομολόγητοι πόθοι; Όταν τους βλέπω ζωντανούς αποδεικνύονται τρομακτικοί.

Νιώθω την κάθε βουρτσιά του πινέλου να μου χαστουκίζει το μάγουλο και σαν καλή χριστιανή γυρνώ αδηφάγα και το άλλο. Κάθε μία της είναι καμωμένη μελετημένα. Καμία αστοχία κίνησης. Ο ζωγράφος κομψοτέχνης. Μεταχειρίστηκε το καμβά του σα τις χορδές επιβλητικού τσέλου. Καμία παραφωνία, καμία λάθος νότα. Με μαύρο επάνω στο μαύρο δημιούργησε την απόλυτη αρμονία. Ο κόσμος σε γνωρίζει ως Kazimir, εγώ απλώς σαν εκείνον που μαστίγωσε τις αισθήσεις μου.

Το ANTI αποτελεί τη σόλο δουλειά του The Eye of Time για το 2015. Εταιρία η γερμανική Denovali Records. Γνωρίζω ότι η σημερινή ανάρτηση ξεφεύγει κατά πολύ από το ύφος της στήλης, η χθεσινή όμως ζωντανή εμφάνιση του Marc με έκανε να αναθεωρήσω κάποια πράγματα. Κι ας είχε σοβαρά προβλήματα ο ήχος. Ήταν το τελευταίο που με απασχόλησε τελικά. Όπως και τα υπόλοιπα 20 άτομα που βρέθηκαν στο χώρο για να τον ακούσουν.

Σ’ευχαριστώ.

11
Μάι.
15

Blue Monday: το πρώτο φως

Κάθε μέρα μια λευκή σελίδα. Προσπαθώ να τη γεμίσω, αλλά τα καταφέρνω πάντοτε με το σωστό τρόπο; Όταν είναι ξεκάθαρη η απάντηση είναι πλέον αργά. Την έχω ολοκληρώσει ήδη, άλλοτε μόνο με απλά γράμματα, άλλοτε με νερομπογιές κι άλλοτε με μουτζούρες. Για ποιο από όλα να με θυμούνται άραγε; Η πρώτη αχτίδα της ημέρας είναι πάντα ξεχωριστή, γιατί με μεταμορφώνει. Ανάμεσα στον ύπνο και τον ξύπνιο είναι το σημείο που νιώθω ολοκληρωτικά ελεύθερη: ονειρεύομαι, γιατί κοιμάμαι ακόμη, αλλά ενσυνείδητα, καθώς το φως που χτυπά τα βλέφαρά μου πυροδοτεί εκρηκτικά στις αισθήσεις μου. Κάθε τέτοια στιγμή αισθάνομαι πως είμαι κάτι διαφορετικό. Σήμερα, ας πούμε, βίωνα την απόλυτη γαλήνη που νιώθει ένα καρυδότσουφλο, όταν αρμενίζει σε ατάραχο αυγουστιάτικο ρυάκι. Ή εχθές, στη σκέψη και μόνο της ηλιόλουστης Κυριακής, μεταμορφώθηκα σε υπερδύναμη καμπάνα που ήθελε να βροντοφωνάξει στον κόσμο τη χαρά και μόνο που ξημέρωσε η πρώτη μέρα της εβδομάδος. Μη γελάς, αυτή είναι. Μην κοιτάς που μας έχουν πείσει ότι είναι η Δευτέρα. Δεν πρόσεξες ποτέ το όνομά της; Αύριο θα ήθελα να είμαι ένα βιβλιόπουλο. Ένα πουλί που για φτερά θα έχω τις σελίδες από το αγαπημένο μου βιβλίο να μου κρατά συντροφιά την ώρα που θα πεταρίζω πάνω από το σπίτι σου.

«First light, the fields are ablaze
Cuts through the maze, light it up quicker
Each day, never the same
Never again, get in in the picture»

Οι Λονδρέζοι Django Django κυκλοφόρησαν στις 4 Μαΐου το δεύτερο άλμπουμ της καριέρας τους έπειτα από 3+ χρόνια με τίτλο Born Under Saturn, ενώ παραμένουν σταθερά στην ίδια δισκογραφική, την Because Music. Ενδιαφέρον δίσκος, αλλά μέχρι εκεί. Είναι ακόμα άλλωστε στην αρχή της καριέρας τους. Να μην έχουμε κάτι να περιμένουμε στην πορεία;

Καλημέρα και καλή εβδομάδα!

27
Απρ.
15

Blue Monday: every age

Από ποια στιγμή κι έπειτα ξεκινούν οι θύμησες; Στο βάθος ποιου χρόνου ανάγονται οι πρώτες; Στο βιβλίο που διαβάζει η μαμά λέει ότι οι σημαντικές δεν ξεκινούν παρά μόνο μετά τον πέμπτο χρόνο ζωής. Μα, πώς είναι δυνατόν; Τούτο το λεπτό που αναρωτιέμαι βιώνω το παρόν μου. Σε κλάσματα θα ανήκει πλέον δικαιωματικά στο παρελθόν κι όμως εγώ δε γίνεται να το ξεχάσω. Είναι τόσο έντονο που χαράζεται στο ενσυνείδητό μου.

Όλα γύρω μου αλλάζουν, με πρώτο και καλύτερο εμένα τον ίδιο. Κάθε μέρα είμαι διαφορετικός, με την ουσιαστική σημασία της λέξεως. Συνυπάρχω με εκείνη, μεγαλώνω μαζί της, με φροντίζει, γελά και τραντάζομαι ολόκληρος. Ώρες ώρες, όταν βαριέται να σηκωθεί, αφήνει και το μπολ με τα ποπ κορν επάνω μου. Κοροϊδεύει λέγοντας πως χρησιμεύω και κάπου! Όταν κλαίει -γιατί είναι κι ευσυγκίνητη τελευταία-, σπαράζει η μικρή μου καρδιά. Γεύομαι τα καυτά της δάκρυα ρουφώντας όλη τους την αρμύρα. Βέβαια, ακόμη κι εκείνες τις στιγμές αισθάνομαι σε κάθε κύτταρό μου ότι είναι ευτυχισμένη. Ο δεσμός που υπάρχει ανάμεσά μας δε θα σπάσει ποτέ, ακόμη κι αν κόψεις τον ομφάλιο λώρο. Είμαστε ένα, θα είμαστε ένα.

Νιώθω τα χάδια της κάθε πρωί τις ώρες που το έχω ανάγκη. Αντιλαμβάνεται ανά πάσα στιγμή την ανησυχία μου και σπεύδει να με ηρεμήσει. Όταν πάλι έχω τα κέφια μου και είμαι παιχνιδιάρης, της προκαλώ ζαλάδα με τα καπρίτσια μου. Κι όμως ποτέ δεν την άκουσα να παραπονιέται. Αντίθετα, παρότι δείχνει να μου κάνει μούτρα, αναγνωρίζω στους παλμούς της καρδιάς της ότι χαίρεται κατά βάθος. Αφελές να πιστεύει πως μπορεί να μου κρυφτεί! Ό,τι νιώθει, το νιώθω. Είπαμε, είμαστε ένα και θα είμαστε για πάντα ένα. Είναι το μόνο σίγουρο «πάντα», μαζί με αυτό του θανάτου. Ακόμη κι αν έρθει η μεγαλύτερη καταστροφή, ακόμη κι αν την προδώσω, την ξεχάσω, σταματήσω να της μιλώ. Αυτή θα είναι πάντοτε εκεί για μένα.

Πώς είναι δυνατόν να τα ξεχάσω όλα αυτά μόνο και μόνο επειδή είμαι τόσο μικρός; Αρνούμαι να πνίξω στη λήθη τις πιο ευτυχισμένες στιγμές της πρώτης μου ύπαρξης. Αν προσευχηθώ στο Θεό που πιστεύει εκείνη, άραγε να εισακουσθούν τα παρακάλια μου; Από το βάθος της μικρής μου καρδιάς εύχομαι το βιβλίο να κάνει λάθος. Όταν μετά από χρόνια θα ξαπλώνω στην καρέκλα του ψυχολόγου, θέλω να είναι αυτές οι πρώτες μου διηγήσεις.

Μα… τι συμβαίνει; Φως! Βλέπω ένα φως! Έφτασε η ώρα. Καλώς ήρθες, ζωή…

«Every age has its turn
Every branch of the tree has to learn
Learn to grow, find its way,
Make the best of this short-lived stay»

Στις 17 Φεβρουαρίου ο José González κυκλοφόρησε τον τρίτο προσωπικό του δίσκο έπειτα από οκτώ ολόκληρα χρόνια. Το όνομα αυτού Vestiges & Claws και εταιρεία η Mute. Τους δύο τελευταίους μήνες με έχει συντροφεύσει σε πολλές στιγμές μου. Ειδικά εκείνες που είχα ανάγκη την προσωπική γαλήνη. Ευχάριστος δίσκος, παρότι δεν είναι εξαίρετης σύλληψης. Ο González άλλωστε δε διεκδικεί να μπει στο πάνθεον για το καλύτερο άλμπουμ όλων των εποχών. Αφήνει τους άλλους να πασχίζουν γι’ αυτό. Εκείνος εξακολουθεί να βαδίζει στο δρόμο που χάραξε.

Καλημέρα!

20
Απρ.
15

Blue Monday: νοσταλγικό

Από καιρό πια δεν μπορούσε να περπατήσει. Ένα ατύχημα με το ποδήλατο τον είχε καθηλώσει για πάντα πλέον σε μια καρέκλα δίπλα στο παράθυρο να χαζεύει τους περαστικούς γεμάτος νοσταλγία στο βλέμμα. Σα χθες ήταν που μπορούσε να τρέξει ανέμελος κυνηγώντας τον Μπάρνεϊ, τη μικρή λευκή πατσαβούρα που κατ’ ευφημισμόν και μόνο χαρακτηριζόταν σκυλί, παίζοντας και γελώντας δίχως να υπάρχει αύριο. Καιρός πάει που κι ο Μπάρνεϊ έχει να βγει βόλτα. Η πίστη αυτού του ζωντανού είναι απερίγραπτη. Εκεί καθηλωμένος κι εκείνος στο δικό του συναισθηματικό αναπηρικό καρότσι να αρνείται πεισματικά κάθε πρόταση της Κατερίνας για περίπατο. Ήθελε μόνο μαζί του, κι αφού δεν μπορούσε εκείνος, δε θα έβγαινε ούτε κι αυτός.

Η αλήθεια είναι, πως ο σωματικός πόνος είχε πλέον ιαθεί. Το σημάδι όμως στην ψυχή του θα μείνει για πάντα κι ας προσποιείται πως δεν το βλέπει. Αν ήταν δική του στραβοτιμονιά, ίσως μπορούσε κάποια στιγμή να την ξεπεράσει, μαστιγώνοντας τον εαυτό του ξανά και ξανά. Έφταιγε όμως η Κατερίνα, και πώς να της κρατήσει κακία; Πώς να της θυμώσει, να της κακιώσει και να λυτρωθεί μέσα από το μίσος του; Την αγαπούσε τόσο πολύ, που ξεχνούσε τα πάντα μόνο κοιτώντας την. Ξεχνούσε και την πληγή, αλλά δεν μπορούσε να τη γιατρέψει. Επανερχόταν κάθε φορά που εκείνη έκλεινε την πόρτα πίσω της, ακόμη κι αν πήγαινε μόνο στη δουλειά.

Η νοσταλγία, λένε, είναι κάτι που εφηύρε ο Όμηρος για να μπορέσει να γράψει ολόκληρο έπος για τον ήρωα του. Η αγάπη για τη χαμένη πατρίδα που προσπαθούσε εναγωνίως να ξαναδεί. Για τους απλούς καθημερινούς ανθρώπους όμως, όπως ο Μιχάλης, ήταν η προσμονή για όλα όσα δεν πρόφτασε να ολοκληρώσει, για όσα ονειρεύτηκε, για όσα επιθύμησε. Παραδόθηκε στη νοσταλγία του μετατρέποντάς την στην ίδια του τη ζωή. Μπορεί να μην πρόφτασε να της δείξει το φεγγάρι, όσο κι αν το καρτερούσε, μα της το σιγοτραγουδούσε κάθε βράδυ μόλις την έπαιρνε ο ύπνος. Για να μην τον ακούει. Για να προσμένει κι εκείνη την επόμενη νύχτα. Για να σουφρώνει τα χείλη της από ανυπομονησία κι εκείνος απλώς να τη φαντάζεται με όλο του το είναι.

«Νύχτωσε κι απόψε, Κατερίνα. Βάλε έναν δίσκο να παίζει κι έλα κάθισε δίπλα μου. Θα προσποιηθούμε ότι ποτέ δεν έγινε τίποτα, ότι ποτέ δε χρειάστηκε να φύγεις από κοντά μου. Σ’ αγαπώ».

«On the sheet I see your horizon
All of me pressed onto you
But in this light you look like Poseidon
I’m just a ghost you walk right through»

Στις 31 Μαρτίου του ενιαυτού ο Sufjan Stevens κυκλοφόρησε τη νέα του δισκογραφική δουλειά με τίτλο Carrie & Lowell και δισκογραφική την Asthmatic Kitty. Βαθιά συναισθηματικός δίσκος με τη χαρακτηριστική ταυτότητα του είδους του. Τον προτείνω ανεπιφύλακτα σε όποιον νιώθει έντονη την ανάγκη να εμπλακεί στον κυκεώνα της νοσταλγίας.

Καλημέρα!




Αρχείο δημοσιεύσεων

indiego

Sternenwandler

Ακούστε το βίντεο κλαμπ The Podcast

Mix Grill Βίντεο κλαμπ The Podcast

Το Lagrimas de oro στο Mixcloud

Το ραδιόφωνο του Lagrimas de oro

Το αρχείο της Blogovision 2012

Το αρχείο της Blogovision 2013


Αρέσει σε %d bloggers: