26
Ιαν.
13

Σκάκι ή ντάμα (Αναλυτική ικανότητα και ευφυΐα)

Το παρακάτω αποτελεί απόσπασμα από το διήγημα «Τα Εγκλήματα της οδού Μοργκ» του Έντγκαρ Άλαν Πόε (μετάφραση: Ντενίζ Ρώντα). Οι υπογραμμίσεις είναι δικές μου.

[…] Η ικανότητα ανάλυσης μπορεί να ενισχυθεί σημαντικά με τη μελέτη των μαθηματικών και ιδιαίτερα με τον ανώτατο κλάδο τους, ο οποίος καταχρηστικά και μόνο εξαιτίας των αντίστροφων πράξεών του έχει ονομαστεί «ανάλυση». Ωστόσο η πράξη του υπολογισμού δεν αποτελεί οπωσδήποτε ανάλυση. Ένας σκακιστής, για παράδειγμα, υπολογίζει χωρίς να καταβάλλει προσπάθεια να αναλύσει. Επομένως, μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η επίδραση που ασκεί το σκάκι στη διαμόρφωση του πνεύματος έχει παρανοηθεί κατά πολύ. δεν γράφω εδώ καμιά πραγματεία, απλώς τυχαίες, ως επί το πλείστον, παρατηρήσεις. Με αυτή την ευκαιρία, λοιπόν, θα ήθελα να πω ότι πιστεύω πως οι ανώτερες νοητικές δυνάμεις ασκούνται πιο αποφασιστικά και πιο ωφέλιμα στο ανεπιτήδευτο παιχνίδι της ντάμας, παρά στην εξεζητημένη επιπολαιότητα του σκακιού. Στο τελευταίο, όπου τα πιόνια κάνουν διαφορετικές και ιδιόρρυθμες κινήσεις, οι οποίες έχουν ποικίλες και μεταβλητές αξίες, κάτι που είναι απλώς πολύπλοκο εκλαμβάνεται εσφαλμένα (και όχι σπάνια) ως βαθυστόχαστο. Στο σκάκι απαιτείται τεράστια προσοχή. Αν ο παίκτης χαλαρώσει για μια στιγμή, θα κάνει κάποια απροσεξία, η οποία θα οδηγήσει σε μερική απώλεια ή στην ήττα. Καθώς οι πιθανές κινήσεις είναι όχι μόνο πολλαπλές, αλλά και αλληλοεμπλεκόμενες, οι πιθανότητες για τέτοιου είδους απροσεξίες πολλαπλασιάζονται· και, εννιά στις δέκα περιπτώσεις, ο παίκτης που κερδίζει δεν είναι ο πιο ευφυής, αλλά εκείνος που συγκεντρώνεται περισσότερο. Στην ντάμα, αντίθετα, όπου οι κινήσεις είναι μοναδικές και δεν έχουν παρά ελάχιστες παραλλαγές, οι πιθανότητες απροσεξίας μειώνονται και, καθώς δεν απαιτείται μεγάλη προσοχή, τα όποια πλεονεκτήματα αποκομίζει η κάθε πλευρά οφείλονται στην ανώτερη ευφυΐα. Για να γίνω πιο σαφής, ας υποθέσουμε ότι έχουμε μια παρτίδα ντάμας, όπου τα μόνα πιόνια που έχουν απομείνει είναι τέσσερις βασιλιάδες και όπου, φυσικά, δεν αναμένεται καμιά αβλεψία. Είναι προφανές ότι εδώ η νίκη θα κριθεί (εφόσον οι παίκτες είναι ισάξιοι) μόνο από κάποια ευρηματική κίνηση, που θα είναι αποτέλεσμα διανοητικής προσπάθειας. Στερούμενος κοινής επινοητικότητας, ο αναλυτής εισβάλλει στο πνεύμα του αντιπάλου του, ταυτίζεται μαζί του και μ’ αυτόν τον τρόπο διαβλέπει συνήθως τις μοναδικές μεθόδους (μερικές φορές τόσο παράδοξα απλές) οι οποίες μπορεί να παρασύρουν σε κάποιο λάθος ή να οδηγήσουν σε κακό υπολογισμό.

[…]

Η αναλυτική ικανότητα δεν πρέπει να συγχέεται με την απλή ευφυΐα· γιατί, ενώ ο αναλυτής είναι απαραίτητα ευφυής, ο ευφυής άνθρωπος είναι συχνά εντυπωσιακά ανίκανος για οποιαδήποτε ανάλυση. Η ικανότητα για λογικούς συνδυασμούς και συμπεράσματα, με την οποία εκδηλώνεται συνήθως η ευφυΐα και την οποία οι φρενολόγοι (εσφαλμένα, πιστεύω) αποδίδουν σ’ ένα ξεχωριστό όργανο, θεωρώντας την πρωτόγονη λειτουργία, έχει παρατηρηθεί τόσο συχνά σε άτομα με διανοητικό επίπεδο που, κατά τ’ άλλα, πλησίαζε την ηλιθιότητα, ώστε να προκαλέσει κάποιες γενικές παρατηρήσεις των συγγραφέων περί ηθικής. Η διαφορά ματαξύ ευφυΐας και αναλυτικής ικανότητα είναι όντως πολύ μεγαλύτερη από τη διαφορά μεταξύ φαντασιοπληξίας και φαντασίας, αν και η αναλογία έχει τον ίδιο χαρακτήρα. Διαπιστώνουμε, πράγματι, ότι οι ευφυείς άνθρωποι είναι πάντοτε φαντασιόπληκτοι και ότι οι πραγματικά ευφάνταστοι δεν κάνουν τίποτε άλλο από το να αναλύουν.

Διαβάστε:

Ένα όνειρο μέσα σε όνειρο, ποίημα του Edgar Allan Poe.

Το διάβασμα βλάπτει σοβαρά τη βλακεία.

Ακούστε:

Μια παρτίδα σκάκι με τον Γεράσιμο Ανδρεάτο.

Το τραγούδι του Αλκίνοου Ιωαννίδη για τον Edgar Allan Poe.


0 Responses to “Σκάκι ή ντάμα (Αναλυτική ικανότητα και ευφυΐα)”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Μέχρι να αποχωρήσει και ο τελευταίος, ξένος ή μη, εκπρόσωπος κάθε τρόικας, η Ελλάδα είναι μια χώρα υπό κατοχή.

indiego

Sternenwandler

Αρχείο δημοσιεύσεων

Το Lagrimas de oro στο Mixcloud

Το ραδιόφωνο του Lagrimas de oro

Το αρχείο της Blogovision 2012

Το αρχείο της Blogovision 2013


cheworldtour

nine months around the world with the che brothers

Kollect-news

ενημέρωση και ειδησεογραφία

guteshoerenistwichtig

das gehört gehört

ΣΙΝΕ ΜΕΛΙΝΑ

ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΘΕΡΙΝΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ 65, ΔΡΑΠΕΤΣΩΝΑ

Punk Archaeology

A collaborative exploration of the links between archaeology and the musical underground of Punk and New Wave

TIME

Current & Breaking News | National & World Updates

Sunday Freakshow

Radio show & Music blog

η Λέσχη

φτιάχνοντας τα τετράδια της ανυπότακτης θεωρίας

nemmblog

Music For Everyone - a North East England based 'all genre' music blog

Santa Sangre

blissful nightmares & mechanical dreams

Το σχολείο της φύσης και των χρωμάτων..

Δημοτικό Σχολείο και Νηπιαγωγείο Φουρφουρά

Stavros Mavroudeas Blog

The personal blog of S.Mavroudeas

n o w h e r e

no/where or now/here?

ΓΙΑΝΗΣ ΒΑΡΟΥΦΑΚΗΣ

Υποψήφιος Β' Αθηνών με τον ΣΥΡΙΖΑ: ΣΚΕΨΕΙΣ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΚΑΛΠΕΣ ΤΗΣ 25ης ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ

Yanis Varoufakis

thoughts for the post-2008 world

a closer listen

A home for instrumental and experimental music.

OMADEON

Creative Work of Multiple Forms!

FRACTURED AIR

The universe is making music all the time

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΟ ΚΑΤΟΙΚΩΝ Ν.Φ.-Ν.Χ.

Για την υπεράσπιση του Άλσους και της πόλης

Lumen

Audio / Visual artist. Based in Bristol UK

ΟΙ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΣΥΝΑΔΕΛΦΩΝ

Μια εκδοτική προσπάθεια από τους εργαζόμενους στο χώρο του βιβλίου

Η Μαγική Φωνή

“There is no greater agony than bearing an untold story inside you.”

πολύφημος 2.0

στους τυφλούς βασιλεύουν οι μονόφθαλμοι

iphigeneia panetsou

A fine WordPress.com site

Sound Advice

Music Reviews

Ο μΙκρος Μιχαλης

...σκέφτηκε και έγραψε...

Σύλλογος Ιντιφάντα

Για την Αλληλεγγύη στον Παλαιστινιακό Λαό

Χρονοντούλαπο

Παύλου Παπανότη, συνταξιούχου εκπαιδευτικού.

Blackspin

" ...and still spinning with the times"

JailGoldenDawn

Για την Πολιτική Αγωγή του αντιφασιστικού κινήματος

A Plus Authors

Book Blogging from a Guy's Perspective

AIXMH

έκδοση αναρχικού λόγου

Βασιλική Σιούτη

Δημοσιογραφικό ημερολόγιο

valuewhatworths

Just another WordPress.com site

Ε.Λ.Σ.Α.Λ.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΕΣΧΗ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

tolmima

"Οι καιροί ου μενετοί" Θουκυδίδης

Dimitris Melicertes

I don't write, I touch without touching.

Redflecteur

About Art and Politics

histoires_μinimales

ιστορίες μινιμάλ καθημερινής τρέλας

Snippets of Suomi

pensieri, parole, opere e omissioni di un italiano ad Helsinki

Toutestin Magazine

Art Feedback Machine

Τα Νέα του Βελγίου

Σουρεαλιστική Επιθεώρηση Πολιτισμού

Αρέσει σε %d bloggers: